Archiwum | 2012

14. PIERZCHNICA. Zabudowa mieszczańska – domy mieszkalne

O królu Kazimierzu Wielkim mówi się, że zastał Polskę drewnianą a pozostawił murowaną. Jest to oczywiście przenośnia, będąca hołdem dla gospodarczych talentów władcy, który (szczęśliwie przyszło mu działać w warunkach względnego spokoju w tej części Kontynentu) jak żaden inny polski król sprzyjał procesom urbanizacyjnym, budował zamki i kościoły, dbał o naukę i oświatę. Jeszcze w […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

13. PIERZCHNICA. Zabudowa miejska: Karczmy, jatki, studnia na Rynku

Niewiele wiadomo o pierzchnickich karczmach, nie zachowały się na ich temat dokumenty. Pierzchnica – jako miasto, i to miasto położone przy trakcie – z całą pewnością karczmy mieć musiała. Zapewne już od pierwszych lat swej miejskości. Ale w książce Bogumiły Szurowej „Karczmy na Kielecczyźnie w XVIII i XIX wieku” nie ma o nich informacji, gdyż […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

12. PIERZCHNICA. Zabudowa miejska. Ratusz

Jak w każdym mieście – tak i w Pierzchnicy – prócz zabudowy mieszczańskiej, czyli domów mieszkalnych i towarzyszących im budynków gospodarczych, znajdowały się obiekty sakralne oraz budynki które dziś nazywamy komunalnymi albo „użyteczności publicznej”. Na planie Potockiego widać budynek ratusza, stojący w południowej części rynku. Ma on plan prostokąta a ustawiony jest nieco skośnie do […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

11. PIERZCHNICA. Dzwonnica przy kościele parafialnym

Przed świątynią stoi klasycystyczna dzwonnica, usytuowana na jej osi, zbudowana równocześnie z kościołem, nakryta dachem namiotowym, z kopułą i iglicą. Ma ona plan prostokąta z zaokrąglonymi narożami;  jest piętrowa: na piętrze umieszczone są dzwony, w przyziemiu otwory bramne. Największy z dzwonów umieszczonych w dzwonnicy, stanowił dar cesarza Franciszka, dzięki czemu, udało się dzwon zarekwirowany przez […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

10. PIERZCHNICA. Wnętrza parafialnego kościoła

Wnętrza kościoła – jak jego architektura – są także klasycystyczne. Ściany nawy rozczłonkowano parzystymi pilastrami, w prezbiterium znajduje się belkowanie, nadwieszone na konsolach. Wnętrza nakrywają kolebkowe sklepienia wzmacniane parzystymi górtami. Otwór tęczowy jest półkolisty. W części wschodniej nawy chór muzyczny, podparty dwoma kamiennymi kolumnami, z drewnianym parapetem o formach wzorowanych na baroku. Dachy kościoła są […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

09. PIERZCHNICA. Kościół parafialny p.w. św. Małgorzaty

Wzniesiony w XV stuleciu kościół rozebrano w roku 1840. Wówczas istniał już nowy obiekt, zbudowany w latach 1798 – 1800 z fundacji sandomierskiego wojewody, Macieja Sołtyka i jego małżonki Małgorzaty. Konsekracji dokonał w roku 1807 Jan Kanty Lenczewski, archidiakon sandomierski, sufragan lubelski. „Kościół jest zbudowany w stylu odrodzenia, beczkowo sklepiony w kształcie 5 arkad, ozdobiony […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

08. PIERZCHNICA. Nieistniejąca kaplica drewniana p. w . św. Anny

To bardzo tajemniczy obiekt – nie wiadomo kto, kiedy i dlaczego zbudował ją w „szczerym polu” pomiędzy Pierzchnicą a Skrzelczycami. Z miejsca gdzie stała bliżej jest do Pierzchnicy (około 2/5 odległości) niż do Skrzelczyc, toteż w dokumencie z roku 1699 jej lokalizację określono jako: „campo versus villam Krzelczyce”. Nie była to pierwsza wzmianka o kaplicy […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

07. PIERZCHNICA. Pierwotny kościół parafialny

Parafia w Pierzchnicy powstała – jak pisze profesor Waldemar Kowalski – pomiędzy rokiem 1327 a 1336, wówczas też z pewnością zbudowano pierwszy kościół. W roku 1342 parafia tutejsza należała do dekanatu kijskiego.  Z Liber Beneficiorum wiadomo, że stojący wówczas w  mieście (około roku 1470) kościół był drewniany, a jego patronką była św. Małgorzata. Miejscowy pleban […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

06. PIERZCHNICA. Miasto w wieku XIX, XX i XXI

W końcu wieku XVIII i w wieku XIX rozwinęło się w Pierzchnicy garncarstwo, co być może było jednym z głównych impulsów do jej rozwoju i przyrostu liczby mieszkańców. Wiek XVIII zakończył się dla miasta ważnym akcentem – budową nowego kościoła. Rozpoczęto budowę w roku 1798 ale na tablicy erekcyjnej odkuto datę: 1800 – ostatniego roku […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

PIERZCHNICKI SPACER

Podobnie jak poprzednie „Spacery” – daleszycki i łagowski, „pierzchnicki spacer” stanowi fragment mojego tekstu i moich rysunków opublikowanych w książce wspólnego autorstwa z Dariuszem Kaliną: „Pierzchnica i okolice”. Promocja książki odbyła się wczesną jesienią 2010 roku, oczywiście w Pierzchnicy – a jej nakład wynoszący 1200 egzemplarzy – dawno się rozszedł. Zdecydowałem więc się – z […]

Ciąg dalszy 0 Komentarza

MICHALCZYK WŁADYSŁAW EUGENIUSZ (1916-1994)

Władysław Eugeniusz Michalczyk urodził się 10 maja 1916 r. w Daleszycach (powiat kielecki), a jego rodzicami byli Jan (ur. 3 […]

MALICKI JÓZEF (1893-1953)

Józef Malicki urodził się 15 stycznia 1893 r. w Krasocinie, był synem Kazimierza i Katarzyny z Łapotów, którzy wzięli ślub […]

BORKOWSKI JAN WIKTOR (1885-1956)

Jan Wiktor Borkowski (wł. Jan Wiktor Dunin-Borkowski h. Łabędź) urodził się 7 czerwca 1885 r. w Dąbrowie Górniczej, był synem […]

MALSKA FLORENTYNA Z ZIELIŃSKICH i MALSKI KAROL

Prezentowany tekst jest rozszerzoną wersją opublikowanego na łamach czasopisma „Świętokrzyskie” Niewiele osób zapisało się w dziejach Kielc w tak chwalebny […]

JANOTA BZOWSKI JERZY (1906-1941)

Autor: Grzegorz Dąbrowski, Adam Malicki   Ziemia Włoszczowska ma wielu bohaterów o których pamięć warto podtrzymywać i upowszechniać wśród kolejnych […]

TEREK STANISŁAW – kowal z Kossowa

Stanisław Terek urodził się 20 kwietnia 1914 r. w Kossowie, a jego rodzicami byli Antoni (ur. 1876, zm. 1947) i […]